Trong môi trường đào tạo nhân lực ngành sức khỏe, công tác dân vận không chỉ hướng ra cộng đồng mà còn phải được thực thi quyết liệt từ bên trong (dân vận nội bộ). Một trong những nhiệm vụ trọng tâm hiện nay là vận động sinh viên tham gia xây dựng "Trường học không khói thuốc". Đây không đơn giản là việc thực thi Luật Phòng, chống tác hại của thuốc lá, mà còn là sự khẳng định về y đức, trách nhiệm nêu gương và lối sống khoa học của những người sẽ trực tiếp chăm sóc sức khỏe cho nhân dân trong tương lai.
1. Dân vận nội bộ: Xây dựng hình mẫu
Hành vi sức khỏe của sinh viên y khoa có tác động tâm lý rất lớn đến niềm tin của cộng đồng. Dân vận khéo trong việc xây dựng môi trường không khói thuốc tập trung vào việc chuyển đổi từ "cưỡng bách kỷ luật" sang "tự giác đạo đức".
Tính chính danh và y đức trong việc không hút thuốc
Một người thầy thuốc không thể thuyết phục bệnh nhân từ bỏ thuốc lá khi chính họ vẫn còn mùi khói trên áo blouse.
- Nội dung dân vận: Vận động sinh viên nhận thức rằng việc không hút thuốc là một phần của tiêu chuẩn đạo đức nghề nghiệp. Đây là sự thấu cảm đối với bệnh nhân – những người đang chịu đựng tác hại của khói thuốc thụ động.
- Xây dựng môi trường sư phạm lành mạnh: Công tác dân vận giúp kết nối giảng viên và sinh viên cùng thiết lập một không gian học thuật thuần khiết, nơi các giá trị về sức khỏe được tôn trọng tuyệt đối.
Vai trò hình mẫu
Trong tâm lý học xã hội, cộng đồng có xu hướng nhìn vào lối sống của trí thức ngành Y để định hình tiêu chuẩn sức khỏe. Sinh viên Y khoa không hút thuốc chính là một hình thức "dân vận không lời", tạo ra sức lan tỏa mạnh mẽ hơn bất kỳ bài diễn văn tuyên truyền nào.
2. Liên hệ thực tiễn: Sinh viên Khoa Dược – Trường Đại học Y khoa Phạm Ngọc Thạch
Trường Đại học Y khoa Phạm Ngọc Thạch, với vị thế là đơn vị đào tạo y khoa trọng điểm, luôn đặt mục tiêu xây dựng môi trường học đường không khói thuốc lên hàng đầu. Đối với sinh viên Khoa Dược, nhiệm vụ này mang tính đặc thù gắn liền với kiến thức chuyên môn dược lý.
Lợi thế của sinh viên Dược PNTU trong công tác vận động
Sinh viên Dược hiểu rõ nhất về cơ chế gây nghiện của Nicotine, quá trình chuyển hóa độc chất trong thuốc lá và những hệ lụy dài hạn của các loại thuốc lá thế hệ mới (vape, thuốc lá điện tử).
- Vận động dựa trên bằng chứng: Thay vì chỉ khuyên "đừng hút", sinh viên Khoa Dược PNTU có thể thực hiện dân vận bằng cách giải thích các phản ứng hóa sinh diễn ra trong cơ thể khi tiếp xúc với khói thuốc, giúp bạn bè và cộng đồng xung quanh từ bỏ thuốc lá dựa trên sự hiểu biết khoa học.
- Gắn liền với hình ảnh dược sĩ tương lai: Sinh viên Khoa Dược luôn ý thức rằng hình ảnh một Dược sĩ chỉn chu, lành mạnh là điều kiện tiên quyết để tư vấn sức khỏe cho người bệnh sau này.
Thực trạng tại PNTU: Đoàn Thanh niên và Hội Sinh viên trường thường xuyên tổ chức các đợt ký cam kết "Chi đội không khói thuốc". Tại Khoa Dược, việc lồng ghép kiến thức về tác hại thuốc lá vào các môn học như Dược lý hay Dược xã hội học đã giúp sinh viên có cái nhìn sâu sắc hơn, từ đó tự giác trở thành những tuyên truyền viên tích cực.
3. Đề xuất giải pháp xây dựng "Trường học không khói thuốc" cho Khoa Dược PNTU
Để công tác dân vận đạt hiệu quả bền vững, tránh hình thức, cần áp dụng các nhóm giải pháp mang tính tương tác và hỗ trợ cao:
- Mô hình "Bạn đồng hành hỗ trợ cai thuốc"
+ Nội dung: Thành lập tổ tư vấn tâm lý và dược lý do các sinh viên ưu tú phụ trách nhằm hỗ trợ những sinh viên đang gặp khó khăn trong việc bỏ thuốc lá.
+ Mục tiêu: Thay vì kỳ thị hay xử phạt, giải pháp này mang tính nhân văn và thấu cảm cao. Sinh viên Dược có thể tư vấn về các liệu pháp thay thế Nicotine (kẹo nhai, miếng dán) dưới sự hướng dẫn của giảng viên chuyên môn.
- Chiến dịch truyền thông "Khói thuốc và Những con số biết nói"
+ Nội dung: Thiết kế các bộ nhận diện, infographic dán tại các hành lang, khu vực tự học của trường với nội dung tập trung vào: Chi phí cơ hội của việc hút thuốc, các chất độc hóa học có trong thuốc lá điện tử.
+ Mục tiêu: Sử dụng tư duy khoa học của sinh viên Dược để tác động vào nhận thức. Các hình ảnh minh họa về cấu trúc hóa học của độc chất sẽ có sức thuyết phục mạnh mẽ với người học ngành Y.
- Chương trình "Đại sứ xanh PNTU"
+ Nội dung: Tuyển chọn và đào tạo các sinh viên trở thành những kiểm soát viên tình nguyện, tham gia nhắc nhở và tuyên truyền tại các "điểm nóng" thường có người hút thuốc quanh khuôn viên trường.
+ Mục tiêu: Phát huy vai trò dân vận trực tiếp. Sự nhắc nhở nhẹ nhàng từ đồng trang lứa thường mang lại hiệu quả thay đổi hành vi cao hơn so với các biện pháp hành chính khô khan.
- Tích hợp hoạt động ngoại khóa gắn với trách nhiệm cộng đồng
+ Nội dung: Tổ chức các cuộc thi sáng tạo video, podcast về chủ đề "Sinh viên Y khoa nói không với tệ nạn và khói thuốc" để lan tỏa ra các trường đại học lân cận.
+ Mục tiêu: Khẳng định vị thế dẫn dắt về lối sống của sinh viên PNTU, đồng thời tạo ra một sân chơi bổ ích, giúp sinh viên tránh xa các tệ nạn xã hội.
Xây dựng "Trường học không khói thuốc" là một quá trình dân vận nội bộ kiên trì, đòi hỏi sự kết hợp nhuần nhuyễn giữa kiến thức chuyên môn và lòng nhiệt huyết của tuổi trẻ. Đối với sinh viên Khoa Dược, Trường Đại học Y khoa Phạm Ngọc Thạch, đây chính là bước thực hành đầu tiên về Y đức và trách nhiệm nêu gương. Khi mỗi sinh viên tự giác từ bỏ khói thuốc và lối sống tiêu cực, họ không chỉ bảo vệ chính mình mà còn đang thực hiện một bản tuyên ngôn mạnh mẽ về sức khỏe, xứng đáng với sự tin cậy của nhân dân và xã hội.
------------------------------------
Mobilizing for a “Smoke‑Free Campus”: The Role‑Model Mission of Medical Students
In the environment of training human resources for the health sector, mass mobilization must not only reach outward to the community but also be decisively implemented from within (internal mobilization). One of the current core tasks is to mobilize students to build a “Smoke‑Free Campus.” This is not simply the enforcement of the Law on Prevention and Control of Tobacco Harms; it is also an affirmation of medical ethics, exemplary responsibility, and a scientific lifestyle among those who will directly care for the health of the people in the future.
1. Internal Mobilization: Building Role Models
The health behaviors of medical students have a significant psychological impact on community trust. Skillful mass mobilization in building a smoke‑free environment focuses on shifting from “coercive discipline” to “ethical self‑awareness.”
Legitimacy and medical ethics in not smoking
A physician cannot convincingly persuade a patient to quit smoking if the white coat they wear still smells of smoke.
- Mobilization content: Encourage students to recognize that not smoking is part of professional ethical standards. This reflects empathy for patients—those who suffer the harms of second‑hand smoke.
- Building a healthy academic environment: Mass mobilization helps connect lecturers and students to jointly establish a pure academic space, where health values are respected absolutely.
The role‑model effect
In social psychology, communities tend to look to the lifestyle of the medical intelligentsia to define health standards. Medical students who do not smoke embody a form of “wordless mobilization,” creating a stronger ripple effect than any propaganda speech.
2. Practical Connection: Pharmacy Students – Phạm Ngọc Thạch University of Medicine
Phạm Ngọc Thạch University of Medicine, as a key medical‑training institution, has always prioritized building a smoke‑free learning environment. For Pharmacy students, this task carries distinctive features linked to pharmacological expertise.
Advantages of PNTU Pharmacy students in mobilization
Pharmacy students understand best the addiction mechanisms of nicotine, the metabolic pathways of toxicants in tobacco, and the long‑term consequences of new‑generation tobacco products (vapes, e‑cigarettes).
- Evidence‑based mobilization: Instead of merely saying “don’t smoke,” PNTU Pharmacy students can mobilize by explaining the biochemical reactions that occur in the body upon exposure to tobacco smoke, helping peers and the surrounding community quit smoking based on scientific understanding.
- Aligned with the image of future pharmacists: Pharmacy students are keenly aware that the image of a neat, healthy Pharmacist is a prerequisite for providing credible health counseling to patients later.
Current practice at PNTU: The University’s Youth Union and Student Association regularly organize pledge drives for “Smoke‑Free Class Units.” At the Faculty of Pharmacy, integrating knowledge about the harms of tobacco into courses such as Pharmacology or Social Pharmacy has deepened students’ perspectives, naturally motivating them to become proactive advocates.
3. Proposed Solutions to Build a “Smoke‑Free Campus” for PNTU’s Faculty of Pharmacy
To ensure mass mobilization achieves sustainable, non‑superficial results, highly interactive and supportive solution groups should be adopted:
- “Quit‑Support Companions” model
+ Content: Establish a counseling team on psychology and pharmacology led by outstanding students to support those struggling to quit smoking.
+ Objective: Rather than stigmatizing or penalizing, this solution emphasizes humanity and empathy. Pharmacy students can advise on nicotine‑replacement therapies (gum, patches) under the guidance of specialist lecturers.
- “Tobacco Smoke and the Numbers That Speak” communication campaign
+ Content: Design visual identities and infographics posted in hallways and self‑study areas focusing on: the opportunity costs of smoking and the chemical toxins present in e‑cigarettes.
+ Objective: Leverage the scientific mindset of Pharmacy students to influence cognition. Illustrations of toxic chemical structures are particularly persuasive to learners in the health sciences.
- “PNTU Green Ambassadors” program
+ Content: Select and train students to become volunteer monitors who gently remind and advocate at “hot spots” where smoking commonly occurs around campus.
+ Objective: Promote direct mobilization. Gentle peer‑to‑peer reminders often drive behavior change more effectively than rigid administrative measures.
- Integrate extracurricular activities tied to community responsibility
+ Content: Organize creative video and podcast contests on the theme “Medical Students Say No to Social Ills and Tobacco” to spread the message to neighboring universities.
+ Objective: Affirm PNTU students’ leadership in healthy lifestyles while creating a meaningful platform that helps students stay away from social vices.
Establishing a 'Smoke-Free Campus' is a persistent process of internal mobilization that requires a seamless integration of professional expertise and youthful enthusiasm. For students of the Faculty of Pharmacy at Pham Ngoc Thach University of Medicine, this serves as an initial practical exercise in medical ethics and the responsibility of leading by example. When each student conscientiously abandons tobacco and negative lifestyle habits, they are not only protecting themselves but also delivering a powerful manifesto for health, proving worthy of the trust bestowed upon them by the public and society.