[English below]
Bối cảnh và tính cấp thiết:
Trong bối cảnh chuyển đổi số diễn ra mạnh mẽ, không gian mạng đã trở thành môi trường học tập, giao tiếp và giải trí không thể thiếu đối với thế hệ trẻ. Tuy nhiên, song hành với những lợi ích to lớn, thanh niên cũng phải đối mặt với nhiều nguy cơ như rò rỉ dữ liệu cá nhân, lừa đảo trực tuyến, bắt nạt trên mạng và bạo lực trên cơ sở giới có sử dụng công nghệ (TF-GBV). Thực trạng này đặt ra yêu cầu cấp thiết về việc trang bị kiến thức và kỹ năng số chuẩn hóa cho thanh thiếu niên.
Trước bối cảnh đó, Quỹ Dân số Liên Hợp Quốc (UNFPA) phối hợp cùng Trung ương Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh và Ban Quản lý Dự án VNM10P07 đã nghiên cứu, xây dựng cuốn tài liệu “Bộ công cụ nâng cao nhận thức về kỹ thuật số cho thanh niên”.
Mục tiêu chiến lược và đối tượng phục vụ:
Bộ công cụ được phát triển như một cẩm nang toàn diện nhằm nâng cao nhận thức của thanh niên trong độ tuổi từ 16 đến 30 tại các cơ sở giáo dục và cộng đồng về an toàn, bảo mật, quyền riêng tư và sự tham gia có trách nhiệm trên môi trường số. Bên cạnh đối tượng thụ hưởng trực tiếp là thanh thiếu niên, tài liệu còn là nguồn tham khảo hữu ích cho cán bộ Đoàn - Hội - Đội, lực lượng báo cáo viên, giáo viên và phụ huynh trong công tác đồng hành, bảo vệ trẻ em và thanh thiếu niên.
Cấu trúc nội dung chuyên môn cốt lõi:
Tài liệu được hỗ trợ biên soạn bởi đội ngũ chuyên gia giàu kinh nghiệm thuộc các lĩnh vực tâm lý, công nghệ thông tin và pháp luật do UNFPA tuyển chọn. Kết cấu tài liệu gồm 04 chương nội dung trọng tâm và phần phụ lục tham khảo:
Chương I - Nhận thức và kỹ năng sử dụng không gian mạng an toàn dành cho thanh niên: Hệ thống hóa kiến thức cơ bản về đặc điểm không gian mạng, cơ hội và rủi ro từ Internet cũng như Trí tuệ nhân tạo (AI). Nội dung hướng dẫn chi tiết các kỹ năng quản lý thời gian trực tuyến (phương pháp Pomodoro), giao tiếp văn minh (bộ lọc THINK), bảo vệ dữ liệu cá nhân, giảm dấu vết số và các bước phòng tránh lừa đảo trực tuyến.
Chương II - Phòng chống bắt nạt trên không gian mạng và bạo lực trên cơ sở giới có sử dụng công nghệ (TF-GBV): Phân tích chuyên sâu về khái niệm, đặc trưng và các hình thức quấy rối nguy hại như sỉ nhục công khai, bóc phốt, tống tiền tình dục (sextortion), kiểm soát số và công nghệ Deepfake. Đồng thời, chương này đề xuất các nguyên tắc ứng xử, giải pháp bảo vệ và mô hình can thiệp 5D (Direct, Distract, Delegate, Document, Delay) dành cho người chứng kiến.
Chương III - Chăm sóc sức khỏe tâm thần cho thanh niên trong bối cảnh phát triển công nghệ số: Đánh giá các tác động tâm lý do mất an toàn mạng gây ra như lo âu, trầm cảm; giới thiệu quy trình kiểm soát cảm xúc STOP, phương pháp sơ cứu tâm lý (SCTL) theo tiến trình AGLEE và kỹ thuật thanh lọc không gian số (Digital Detox) để duy trì sự cân bằng cuộc sống.
Chương IV - Hiểu về các quy định pháp luật và cách thức phản ánh hành vi vi phạm pháp luật trên không gian mạng: Khai thác hệ thống văn bản quy phạm pháp luật liên quan (như Luật An ninh mạng), hướng dẫn quy trình phản ánh vi phạm và giới thiệu các kênh tiếp nhận thông tin khẩn cấp như Tổng đài 111, đầu số 156/5656 và ứng dụng VNeID.
Phương pháp tiếp cận và giá trị ứng dụng thực tiễn
Bộ công cụ áp dụng phương pháp giáo dục chủ động, sử dụng ngôn ngữ khoa học nhưng gần gũi, kết hợp các sơ đồ trực quan, tình huống giả định, câu hỏi tự phản tư và bài tập thực hành nhóm. Các cơ sở Đoàn và đơn vị giáo dục có thể linh hoạt trích xuất từng phần nội dung để xây dựng tài liệu tập huấn, sinh hoạt chuyên đề phù hợp với yêu cầu thực tế tại địa phương.
Kết luận
Bộ công cụ nâng cao nhận thức về kỹ thuật số cho thanh niên là tài liệu mang tính chuẩn hóa và giá trị thực tiễn cao, đóng góp quan trọng vào việc hình thành bản lĩnh, văn hóa ứng xử và trách nhiệm của công dân số trong thời đại mới
#khoaduoc #antoankhonggianmang #UNFPA #bocongcunhanthucso #luatanninhmang #TFGBV
-----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
STRENGTHENING DIGITAL LITERACY AND ONLINE SAFETY FOR YOUNG PEOPLE: INTRODUCING THE UNFPA AND HO CHI MINH COMMUNIST YOUTH UNION REFERENCE TOOLKIT
Background and Rationale
As digital transformation continues to accelerate, cyberspace has become an indispensable environment for learning, communication, and entertainment among young people. However, alongside its significant benefits, the digital environment also exposes young people to various risks, including personal data breaches, online scams, cyberbullying, and technology-facilitated gender-based violence (TF-GBV). This situation highlights the urgent need to equip adolescents and young people with standardized digital knowledge and skills.
In response to these challenges, the United Nations Population Fund (UNFPA), in collaboration with the Ho Chi Minh Communist Youth Union Central Committee and the VNM10P07 Project Management Unit, has developed the publication Digital Literacy Awareness Toolkit for Young People.
Strategic Objectives and Target Audience
The toolkit has been developed as a comprehensive resource to raise awareness among young people aged 16–30 in educational institutions and communities about digital safety, security, privacy, and responsible participation in the digital environment.
In addition to its primary beneficiaries, the toolkit serves as a valuable reference for Youth Union, Youth Federation, and Young Pioneer Organization officials, trainers, teachers, and parents in their efforts to support and protect children, adolescents, and young people.
Core Content and Structure
The toolkit was developed with support from a team of experienced specialists in psychology, information technology, and law selected by UNFPA. It comprises four core chapters and a reference appendix.
Chapter I – Digital Awareness and Online Safety Skills for Young People
This chapter introduces the fundamental characteristics of cyberspace, outlining the opportunities and risks associated with the Internet and artificial intelligence (AI). It provides practical guidance on online time management using the Pomodoro Technique, respectful digital communication through the THINK filter, personal data protection, reducing one’s digital footprint, and identifying and preventing online scams.
Chapter II – Preventing Cyberbullying and Technology-Facilitated Gender-Based Violence (TF-GBV)
This chapter examines the concepts, characteristics, and various forms of harmful online behavior, including public humiliation, online shaming, sexual extortion (sextortion), digital surveillance and control, and deepfake technology. It also presents principles for responsible online conduct, protective measures, and the 5D bystander intervention model: Direct, Distract, Delegate, Document, and Delay.
Chapter III – Mental Health and Well-Being Among Young People in the Digital Age
This chapter explores the psychological impacts of online safety threats, including anxiety and depression. It introduces the STOP technique for emotional regulation, psychological first aid (PFA) through the AGLEE framework, and digital detox practices to help young people maintain a healthy balance between their online and offline lives.
Chapter IV – Understanding Legal Regulations and Reporting Violations in Cyberspace
This chapter examines relevant legal frameworks, including the Law on Cybersecurity, and provides guidance on reporting online violations. It also introduces key channels for reporting incidents and seeking assistance, including the National Child Protection Hotline (111), the 156/5656 reporting numbers, and the VNeID application.
Educational Approach and Practical Applications
The toolkit adopts an active learning approach, combining scientific yet accessible language with visual diagrams, hypothetical scenarios, self-reflection questions, and group exercises.
Youth Union organizations and educational institutions can flexibly adapt individual sections of the toolkit to develop training materials and thematic activities that address local needs and practical circumstances.
Conclusion
The Digital Literacy Awareness Toolkit for Young People is a standardized resource with significant practical value. It contributes to fostering digital resilience, promoting responsible online behavior, and strengthening young people’s awareness of their rights and responsibilities as digital citizens in today’s rapidly evolving digital era.
#DepartmentOfPharmacy #OnlineSafety #UNFPA #DigitalLiteracyToolkit #CybersecurityLaw #TFGBV